Wanneer word je failliet verklaard?

(art. 1 en 2 faillissementswet)
Iemand zal enkel failliet verklaard worden indien hij op het ogenblik van de faillietverklaring:

 

  1. een ‘koopman’ (handelaar) is
  2. 'op duurzame wijze heeft opgehouden te betalen’ en zijn ‘krediet geschokt is’

Deze voorwaarden moeten tegelijkertijd vervuld zijn. Het is de rechter die soeverein beslist of die voorwaarden vervuld zijn.

  • De eerste voorwaarde is : zij die geen ‘koopman’ zijn (bijvoorbeeld de vrije beroepen) kunnen bijgevolg onmogelijk failliet worden verklaard, ook al bevinden ze zich in staat van kennelijk onvermogen.
  • De tweede voorwaarde is : de koopman die op duurzame wijze heeft opgehouden te betalen en wiens zijn krediet aan het wankelen is gebracht (de wet spreekt over het ‘geschokt zijn’ van het krediet). Het feit dat enige schulden onbetaald zijn, volstaat zeker niet altijd om te oordelen dat men op duurzame wijze heeft opgehouden te betalen. Het gebrek aan liquiditeit moet van blijvende aard zijn. Indien men slechts tijdelijk zijn schulden niet kan voldoen, is er nog steeds de mogelijkheid van een gerechtelijke reorganisatie (dit laatste is geregeld door de wet op de continuïteit van de ondernemingen) !

Pas op: wanneer  één belangrijke schuld of de voornaamste schulden niet worden betaald of wanneer de schulden gedeeltelijk worden uitbetaald doordat de schuldenaar van een schijnkrediet geniet (bijvoorbeeld door het niet betalen van de RSZ), kan geoordeeld worden dat de voorwaarde wel vervuld is.

Een handelaar/koopman is iemand die 'daden van koophandel' stelt (zie artikel 1 ev van Wetboek van Koophandel). Ondernemingen die geen handelsactiviteit uitoefenen, kunnen dus niet failliet verklaard worden. Voorbeelden van ondernemingen die niet failliet verklaard kunnen worden zijn de artsen-vennootschappen, architecten, advocaten,...

Vanaf 1/5/2018 zal het begrip 'handelaar' vervangen worden door het begrip 'ondernemer'. Dat zou betekenen dat iedereen die ondernemer is, in geval van financiële moeilijkheden failliet zou kunnen gaan. Dus dan ook artsen, architecten, advocaten,;;; Vanaf die datum veranderen er nog tal van zaken, niet enkel in de faillissementwet, maar ook in de wet op continuïteit van ondernemingen. Lees meer over de nieuwe insolventiewet.