Bemiddeling : meer dan advies, minder tijdrovend dan een rechtbank

Er is niet altijd een rechtbank nodig om geschillen, van welke aard ook, op te lossen.

 

Er zijn enkele alternatieve bemiddelingsmechanismen die vaak sneller, goedkoper, menselijker en efficiënter zijn dan het bewandelen van de gerechtelijke weg. We gaan verder in op de vier belangrijkste :
  • Arbitrage
  • Mediatie
  • Onderhandeling
  • Inschakelen van een sectorspecifieke organisatie
Arbitrage
Arbitrage is een vorm van alternatieve geschillenbeslechting. Deze procedure kan enkel van start gaan als alle betrokken partijen in het geschil akkoord zijn met de aanstelling van een of meerdere arbiters of scheidsrechters. Deze arbiter kan om het even wie zijn, zolang hij maar onafhankelijk is ( vb. een advocaat, …). Er bestaan specifieke organisaties die hun dienstverlening als arbiters tegen betaling ter beschikking stellen. Dit met de nodige expertise en kwaliteitsgaranties.
 
De arbiter(s) verleent op basis van de uiteenzettingen van partijen een arbitrale uitspraak. De uitspraak van de arbiter is bindend ten aanzien van de partijen, en kan mits voldaan is aan specifieke regels, vatbaar zijn voor gedwongen tenuitvoerlegging. Tegen deze beslissing is geen hoger beroep mogelijk.
 
Voordelen:
  • snel
  • vertrouwelijk,  de arbiter mag niets verder vertellen en alles verloopt achter gesloten deuren
Nadelen :
  • de kostprijs stijgt naargelang het bedrag dat ter discussie staat en naargelang de arbiter(s)
  • geen tweede kans mogelijk.
 
 
Bemiddeling (ook gekend als Mediatie)
Bemiddeling is een onderhandelingsmethode onder begeleiding van een neutrale derde, de bemiddelaar, die tot doel heeft een akkoord tot stand te brengen.
 
Er bestaan twee soorten van bemiddeling:
  • De vrijwillige bemiddeling: waarbij partijen beroep doen op een professionele bemiddelaar, zonder tussenkomst van een rechter
  • De gerechtelijke bemiddeling: deze bemiddeling wordt bevolen door de rechter tijdens een procedure.
Belangrijk kenmerk is dat bemiddeling altijd op vrijwillige basis gebeurt, ook in het geval van gerechtelijke bemiddeling. Niemand kan worden verplicht tot deelname aan bemiddeling.
De bemiddelaar kan een erkende bemiddelaar zijn (deze persoon voldoet dan aan de door de overheid opgelegde kwaliteitsgaranties), maar ook niet –erkende bemiddelaars kunnen tussenkomen in een geschil. Enkel erkende bemiddelaars kunnen tussenkomen bij een gerechtelijke bemiddeling, het zijn ook enkel de overeenkomsten die met behulp van deze erkende bemiddelaars werden gesloten, die kunnen worden gehomologeerd door de rechtbank.
 
Voordelen :
  • partijen hebben de volledige controle
  • er kan partijen niks worden opgedrongen, alles gebeurt in samenspraak
  • of er al dan niet een akkoord komt, hangt volledig af van de partijen
  • op deze manier blijft een verdere samenwerking tussen partijen mogelijk
  • de kostprijs is lager dan die voor een gerechtelijke procedure en verschilt naargelang de bemiddelaar en het geschil
  • de federale overheid biedt gerechtelijke bijstand, d.w.z. de gedeeltelijke of volledige kosteloosheid van de bemiddeling, aan personen met ontoereikende inkomsten maar enkel als de bemiddelaar erkend is.
Nadelen  :
  • Is enkel geschikt voor partijen die beiden belang hebben bij een akkoord.
  • De federale overheid komt niet financieel tussenbeide voor het werk van niet-erkende bemiddelaars
 
Als partijen een akkoord bereikt hebben, wordt dit schriftelijk vastgelegd in een overeenkomst. Partijen zijn hierdoor gebonden.
 
De wettelijke regeling aangaande de bemiddeling vindt u terug in het Gerechtelijk Wetboek – art. 1724 tot art. 1737. Lees meer over bemiddeling onder volgende link.
 
Onderhandeling
Bij een geschil kan u tegenover de tegenpartij steeds uw bereidheid tonen om te onderhandelen en tot een minnelijke regeling te komen.
 
Dit kan al dan niet gebeuren via tussenkomst van advocaten ( die op een neutrale wijze, met kennis van zaken, uw belangen meestal beter kunnen verwoorden). Op die manier bespaart u heel veel tijd en kosten.
De wettelijke regeling aangaande alternatieve geschillenbeslechting vindt u terug in het Gerechtelijk Wetboek – art. 1724 tot art. 1737. Klik op volgende namen voor meer info ( Centrum voor Arbitrage en Mediatie) of ( Vlaamse Organisatie voor Bemiddeling en Arbitrage).
 
In een aantal sectoren zijn specifieke oplossingen uitgewerkt. We behandelen volgende sectorale betwistingen in deze vragenbaak  :
- de fiscus (vraag 3)
- de pensioendienst (vraag 4)
- je boekhouder - belastingsadviseur (vraag 5)
- je accountant (vraag 6)
- je bank (vraag 7)
- je verzekering (vraag 8)
- je advocaat (vraag 9)